Dawne bractwa: Historia i ciekawostki

Od wieków bractwa stanowiły w naszym kraju tkankę łączną, łącząc pobożność, religię i świeckość. Oto najważniejsze z nich.

Bractwa Kościoła katolickiego to publiczne stowarzyszenia wiernych, poświęcone przede wszystkim posłudze liturgicznej, krzewieniu kultu publicznego oraz działalności charytatywnej, pokutnej i katechetycznej. Innym zadaniem bractw jest promowanie większego uczestnictwa wiernych w liturgii i wspólnej modlitwie. Głównym i charakterystycznym celem tych stowarzyszeń jest zatem posługa liturgiczna, która obejmuje zastępowanie ministrantów podczas celebracji eucharystycznych, a także przewodniczenie i prowadzenie Liturgii Godzin.

Bractwa mogą również angażować się w wykonywanie uczynków pokutnych, takich jak post, modlitwa i umartwienie, w celu rozwoju życia duchowego.

Wreszcie, bractwa odgrywają ważną rolę w upowszechnianiu katechezy, promując religijną i duchową formację wiernych poprzez nauczanie doktryny katolickiej.

Stowarzyszenia te są regulowane przez kanony 298 i następne obowiązującego Kodeksu Prawa Kanonicznego.

W starożytności istniały stowarzyszenia porównywalne z bractwami: Dyscypliny. Swoją nazwę wzięły od Dyscypliny, bicza używanego jako narzędzie pokuty cielesnej. Jego funkcją było „dyscyplinowanie” samego siebie, czyli biczowanie ramion i pleców jako forma zadośćuczynienia za grzechy i jako akt błagania o Boże miłosierdzie.

W epoce karolińskiej, począwszy od VIII wieku, bractwa przeżywały intensywny rozwój we Francji i w całej Europie. Były to stowarzyszenia mieszane, zrzeszające zarówno osoby konsekrowane, jak i świeckie. Często w rzeczywistości karceni nie byli ani zakonnikami, ani mnichami, lecz osobami świeckimi, które utrzymywały się z życia rodzinnego i zawodowego. Przestrzegali jednak „reguły” i dążyli do doskonałości życia chrześcijańskiego, typowej dla zakonów monastycznych i konwentualnych. Na długo przed powstaniem zakonów, które ostatecznie powstały, praktykowali oni dzieła miłosierdzia i dobroczynności, budując szpitale, schroniska, schroniska, cmentarze i kaplice. Angażowali się w propagowanie kultu publicznego i pobożności ludowej poprzez pomoc chorym, gościnność dla wędrowców, pomoc zmarłym, a także jałmużnę dla sierot i wdów oraz pomoc religijną dla skazanych na śmierć i więźniów. Członkowie tych stowarzyszeń często decydowali się na wspólne życie, niczym w zakonie.

Kup:

Produkty klasztorne

Produkty klasztorne: oprócz produktów kosmetycznych z Klasztoru Kamedułów w tej kategorii są dostępne produkty pszczelarskie, miody, likiery…

W średniowieczu te formy uczestnictwa obywateli w życiu społecznym i religijnym nabrały bardziej określonej tożsamości. W XIII wieku rozprzestrzeniły się w całej Europie jako prawdziwa tkanka łączna społeczeństwa, gdzie motywacja religijna często szła w parze z potrzebą pozycji społecznej i bezpieczeństwa. Można wyróżnić co najmniej cztery rodzaje bractw:

• bractwa dewocyjne, zrzeszające osoby o podobnej formie pobożności, takiej jak kult Eucharystii czy różańca;
• bractwa pokutne, takie jak Kompania Biczowników czy Biczowników;
• bractwa zawodowe, takie jak tzw. Artyści, jednoczące członków tego samego zawodu wokół kultu świętego patrona;
• bractwa charytatywne, oferujące określone usługi opiekuńcze, takie jak zarządzanie szpitalami i opieka nad zmarłymi.

Z religijnego punktu widzenia bractwa reprezentowały wysiłki świeckich, aby znaleźć przestrzeń między hierarchią kościelną, mnichami a wiernymi. Znaczenie bractw stale rosło z czasem, szybko przekształcając je w ośrodki władzy niezależne od władzy biskupiej. Zakony również zaczęły interesować się tym zjawiskiem, a niektóre bractwa zostały założone przez zakonników, takie jak Bractwa Karmine Braci Karmelitów, Bractwa Pasa Pustelników św. Augustyna oraz Bractwa Różańcowe, promowane przez dominikanów.

Kup:

Medaliony dla konfraterni

Medaliony dla konfraterni z metalu, wykonane przez włoskich rzemieślników. Konfraternie zwane też bractwami mają najczęściej charakter religijno-doproczynny…

W połowie XIII wieku w środkowych Włoszech pojawił się również ruch znany jako Biczownicy. Ruch ten przyciągnął wielu członków zakonów i bractw. Ruch ten charakteryzował się organizacją procesji przez miasta, podczas których pokutnicy uderzali się w ciała, aż do krwi. Celem tych działań było odpokutowanie za grzechy tamtych czasów i przygotowanie nadejścia nowego królestwa duchowego. Bractwa organizowały również procesje poświęcone świętym, Matce Bożej i Chrystusowi, a niektóre były bardzo krwawe, jak te z inscenizacją Męki Pańskiej.

Kup:

Dostępność w magazynie

Tutaj znajdziesz wszystkie przedmioty przeznaczone do procesji religijnych, takich jak procesja w Wielki Piątek.

Te przedstawienia z biegiem czasu ewoluowały, dając początek średniowiecznym Sacre Rappresentazioni – przedstawieniom religijnym, często wystawianym przez samych członków bractw. Przede wszystkim stowarzyszenia te promowały kult Najświętszej Eucharystii i organizowały procesje eucharystyczne, podczas których niosły baldachimy, pochodnie i kadzielnice, a także prowadziły modlitwy.

W okresie kontrreformacji wzrosła liturgiczna rola bractw. Sobór Trydencki przekształcił kulturę pokuty, uduchowiając ją i ograniczając praktykę biczania. Bractwa, zwłaszcza te w Ligurii, przyjęły nowe, bardziej precyzyjne reguły i podjęły się nowych zadań, wypełniając pustkę, która powstała w pobożności ludowej. Z czasem niektóre bractwa przyjęły specyficzne stroje liturgiczne i otrzymały specjalne przywileje, potwierdzające ich znaczenie w ówczesnym życiu religijnym i społecznym. Choć początkowo bracia nosili skromne szaty i białe kaptury, w XVI wieku, wraz ze spadkiem popularności biczowania, ich szaty zostały wzbogacone. Wprowadzono satynowe szaty i delikatne tkaniny, często haftowane złotem i srebrem.

Najpopularniejszymi bractwami w XVI wieku były bractwa poświęcone kultowi maryjnemu, zwłaszcza po tym, jak papież Pius V przypisał zwycięstwo Ligi Świętej nad Turkami w bitwie pod Lepanto wstawiennictwu Maryi. Wraz z rozwojem kultu maryjnego powstawało coraz więcej bractw związanych z tym kultem.

Po ich kasacie na mocy dekretów napoleońskich i konfiskacie majątku wszystkich członków, jedynie bractwa o charakterze czysto religijnym zdołały przetrwać i później wznowić działalność.

Początkowo nieuznawane przez prawo włoskie za podmioty religijne, podlegały one zmianom i regulacjom aż do 28 czerwca 1934 roku, kiedy to uzyskały osobowość prawną, uznając tym samym swój byt prawny.

Jak działa bractwo

Normy kościelne regulujące działalność bractw znajdują się w Kodeksie Prawa Kanonicznego, w Tytule V, zatytułowanym „Stowarzyszenia wiernych” (KPK 298-329). Normy te ustanawiają ogólne przepisy regulujące organizację i funkcjonowanie stowarzyszeń wiernych, w tym bractw. Bractwa nabywają osobowość prawną, odrębną od osobowości prawnej swoich członków. We Włoszech Konferencja Episkopatu Włoch dekretem z dnia 14 kwietnia 2000 r. ustanowiła Konfederację Bractw Diecezji Włoskich. Stowarzyszenie to zrzesza większość włoskich bractw i ma na celu wspieranie współpracy oraz wymiany doświadczeń między nimi.

Każde bractwo musi być poświęcone świętemu lub tajemnicy wiary, która stanowi duchowy cel bractwa i inspiruje jego działalność. Musi być również zadeklarowany konkretny cel, który może być związany z modlitwą, kultem, działalnością charytatywną, promowaniem pobożności w określonym aspekcie wiary lub innymi celami duchowymi i duszpasterskimi. Bractwo może mieć fizyczną siedzibę, taką jak kościół, kaplica lub ołtarz w kościele parafialnym lub innym miejscu kultu. Siedziba to miejsce, w którym bractwo prowadzi swoją działalność i sprawuje swoje ceremonie.

Bractwo jest oficjalnie ustanawiane dekretem właściwej władzy kościelnej. Władzą tą może być Papież, Konferencja Episkopatu, Biskup lub Przełożony instytutu zakonnego.

Kup:

Medalion konfraterni Świętej Rity

Medalion dla konfraterni wykonany z posrebrzanego lub pozłacanego metalu (do wyboru).

Wewnętrzne sprawy bractwa muszą być regulowane wewnętrznym statutem zatwierdzonym przez właściwą władzę kościelną, który reguluje kwestie organizacyjne, zasady uczestnictwa i obowiązki członków. Bracia i siostry noszą specjalny strój liturgiczny podczas ceremonii i procesji. Strój może się różnić w zależności od regionu, ale ma specyficzny styl i kolor, które identyfikują członków bractwa.

Bractwami zarządza wewnętrzny zarząd, zwany radą lub zarządem, który składa się z kilku osób: Przeora, głowy bractwa i odpowiedzialnego za jego kierownictwo i nadzór; jednego lub dwóch wikariuszy, którzy mu pomagają; różne osoby wykonujące określone zadania w ramach bractwa, takie jak sekretarz, skarbnik, przełożeni, doradca podatkowy i inni; doradcy lub konsultorzy, członkowie rady. Ponadto każde bractwo musi mieć asystenta duchowego, którym jest kapłan lub zakonnik mianowany przez kompetentną władzę kościelną.

Aby wstąpić do bractwa, zazwyczaj wymagany jest rok nowicjatu, podczas którego kandydat uczestniczy w życiu bractwa, a jego zachowanie jest oceniane przez Radę. Po ukończeniu roku nowicjatu nowi członkowie uczestniczą w uroczystej mszy, podczas której składają przysięgę przed Bogiem i wszystkimi braćmi, otrzymują błogosławieństwo i konsekrowaną pelerynę, którą mogą nosić podczas procesji i celebracji.

Różnica między bractwem a arcybractwem

Po 1530 roku zaczęły powstawać archibractwa, zwłaszcza w Rzymie. Składały się one z kilku powiązanych ze sobą bractw. Bractwo mogło dołączyć do archibractwa, składając oficjalne przedstawienie swoich statutów oraz list od biskupa potwierdzający jego kanoniczną legitymację. Papież Klemens VIII wprowadził ten wymóg pod koniec XVI wieku, aby zapewnić porządek i regularność stowarzyszeń.

XVI wiek był okresem wielkiego rozkwitu włoskich bractw, a zwłaszcza archibractw, zwanych również „bractwami-matkami”. Mieli prawo łączenia lokalnych bractw, które otrzymywały wszystkie odpusty i przywileje przyznane danemu arcybractwu.

Bractwo Gonfalone

Historia Gonfalone, rzymskiego bractwa, ma starożytne korzenie. Pierwotnie nazywane „Rekomendowanym Matki Bożej od Krzyża”, zostało uznane przez papieża Klemensa IV w 1267 roku i miało swoją siedzibę w bazylice Santa Maria Maggiore. W 1351 roku zmieniło nazwę na „Rekomendowane Gonfalone”. W drugiej połowie XV wieku bractwo Rekomendowane Matki Bożej od Krzyża połączyło się z innym bractwem, obecnym już w bazylice, dając początek Bractwu Gonfalone.

Bractwo Gonfalone zostało podniesione do rangi Arcybractwa w 1579 roku przez papieża Grzegorza XIII. Dwa lata później papież powierzył im charytatywne dzieło wykupywania osób schwytanych przez piratów berberyjskich na Półwyspie Apenińskim, aby je uwolnić i zwrócić je ich rodzinom. Ta charytatywna działalność, polegająca na zbieraniu funduszy na wykup więźniów, stała się główną działalnością bractwa w XVII i XVIII wieku.

Po kasacie w epoce napoleońskiej, Gonfalone w Rzymie wznowiło swoją działalność w 1823 roku, ale z czasem podupadło i popadło w bezczynność, podtrzymując pamięć o nim poprzez wspaniałe oratorium. W grudniu 2010 roku Arcybractwo Rzymskie wznowiło działalność dekretem Kardynała Wikariusza, aktualizując swoje dawne statuty i rozpoczynając działalność od dwunastu braci założycieli, ku pamięci pierwotnej fundacji.

Bractwo Najświętszego Sakramentu

Arcybractwo Najświętszego Sakramentu jest katolickim bractwem poświęconym czci i zachowaniu kultu Eucharystii. Początki tego bractwa sięgają niepewnych czasów. Istnieją przesłanki wskazujące na jego powstanie już w 1539 roku, ale źródło jest niepewne.

W okresie kontrreformacji Kościół katolicki starał się potwierdzić rzeczywistą obecność Chrystusa w Eucharystii na wszelkie możliwe sposoby. Wiele bractw zmieniło swoją pierwotną nazwę z „Corpo di Cristo” na „Najświętszy Sakrament”, uznając ją za bardziej odpowiednią do szerzenia katolickiej doktryny o obecności eucharystycznej. Prawdopodobnie dotyczyło to również Bractwa Ciała Chrystusowego w Vico del Gargano.

Kup:

Medalion dla konfraterni Najświętszy Sakrament

Medalion dla konfraterni wykonany z posrebrzanego lub pozłacanego metalu (do wyboru).

Bractwo Najświętszego Krzyża

Założone w Alessandrii w XIII wieku, czcigodne Bractwo Najświętszego Krzyża w San Giovannino jest jednym z wyżej wymienionych ruchów pokutnych.

Arcybractwo Najświętszego Krzyża zostało założone w 1591 roku w pobliżu katedry w Agrigento. Jego powstanie wiąże się z kultem Jezusa Ukrzyżowanego. Oficjalna nazwa bractwa brzmiała „Santissimo Crocifisso della Carità”, co miało również podkreślać charytatywny charakter jego inicjatyw. Oprócz kultu Krucyfiksu, bractwo poświęcało się szczególnej działalności charytatywnej na rzecz więźniów i osób opuszczających więzienia oraz innym dziełom charytatywnym.

Za zgodą i potwierdzeniem Kurii Biskupiej bractwo stało się Arcybractwem, a następnie zostało afiliowane z Arcybractwem Świętego Krzyża z San Marcello w Rzymie.

Kup:

Medalion konfraterni Ukrzyżowany mosiądz

Medalion dla konfraterni wykonany z posrebrzanego lub pozłacanego metalu (do wyboru).

Bractwo Miłosierdzia

Ogólnie rzecz biorąc, Misericordia to bractwa i archibractwa pochodzenia katolickiego, poświęcone pomocy potrzebującym. We Włoszech istnieją źródła, które wskazują na powstanie Misericordii florenckiej, jednej z najstarszych, sięgającej 1244 roku. Wiele Misericordii poświęciło się również opiece nad pielgrzymami lub pomocy skazanym na śmierć.

Obecnie we Włoszech działa ponad 700 Bractw Miłosierdzia, zjednoczonych od 1899 roku w Narodowej Konfederacji Miłosierdzia we Włoszech. Ich działalność wolontariacka obejmuje wiele dziedzin, od pogotowia ratunkowego, przez zarządzanie domami kultury i domami spokojnej starości, po obronę cywilną.